Palmiarnia Miejska w Gliwicach to kawałek tropików schowany w sercu przemysłowego Śląska. Przeszklony budynek przy ulicy Fredry kryje w sobie ponad 6 tysięcy okazów roślin i zwierząt z najdalszych zakątków świata. Trzecia co do wielkości palmiarnia w Polsce sprawdza się zarówno na szybką ucieczkę od miejskiego zgiełku, jak i na kilkugodzinną wyprawę edukacyjną z dziećmi.
- przeszklony budynek pełen egzotycznych roślin
- unikalne akwaria z rybami z całego świata
- żywe kolonie mrówek liściowych
- edukacyjne warsztaty dla dzieci
- piękne otoczenie parku idealne na piknik
Historia palmiarni – od szklarni do tropikalnego ogrodu
Pierwsze szklarnie stanęły tu już w 1880 roku, gdy w europejskich miastach zaczęła rosnąć moda na egzotyczne rośliny. Oficjalne otwarcie palmiarni nastąpiło jednak dopiero w 1924 roku. W międzywojniu obiekt cieszył się sporą popularnością – w 1926 roku odwiedziło go 8 tysięcy osób, a dekadę później liczba ta wzrosła do 30 tysięcy rocznie.
Palmiarnia wraz z otaczającym ją parkiem pełniła wówczas funkcję „zielonych płuc” miasta pełnego kopalń i hut. Niestety, w styczniu 1945 roku obiekty zostały niemal całkowicie zdewastowane – powybijane szyby i niesprawna kotłownia w połączeniu z mrozem zniszczyły praktycznie całą kolekcję roślin. Dzięki wysiłkom pracowników placówka ponownie otworzyła drzwi dla zwiedzających w październiku 1947 roku.
Dziś gliwicka palmiarnia to nowoczesny obiekt edukacyjny, który angażuje się w ochronę zagrożonych gatunków i promuje świadomość ekologiczną.
Co zobaczysz w palmiarni
Zwiedzanie zaczyna się od pawilonów z roślinnością egzotyczną. Spacer między wysokimi palmami, drzewami kakaowymi i mięsożernymi dzbanecznikami przenosi w zupełnie inną klimatyczną strefę. Można tu zobaczyć rośliny cytrusowe, przyprawowe – pieprz, cynamon czy kardamon – oraz kaktusy i palmy pochodzące z Australii, Afryki i obu Ameryk.
Szczególną atrakcję stanowią żywe kolonie mrówek liściowych. Obserwowanie, jak noszą kawałki liści maliny czy trzmieliny, żeby hodować grzyby, którymi się żywią, potrafi wciągnąć na dłuższą chwilę. Dzieci uwielbiają też owady patyczaki i inne żywe eksponaty.
Akwaria – od Amazonki po jezioro Tanganika
W palmiarni znajdują się cztery tematyczne akwaria prezentujące różne ekosystemy wodne. Największy zbiornik to 60 tysięcy litrów wody i ryby z dorzecza Amazonki. Pływają tu egzotyczne arapaimy – jedne z największych ryb słodkowodnych na świecie – płaszczki słodkowodne, roślinożerne piranie pacu oraz sumy czerwonopłetwe.
Drugie akwarium pokazuje rodzime gatunki z polskich rzek: pstrągi, miętusy, okonie i karasie. Kolejne przenosi do rzek południowo-wschodniej Azji, a ostatnie odwzorowuje warunki panujące w afrykańskim jeziorze Tanganika. Każdy zbiornik to osobny świat z charakterystycznymi dla danego regionu gatunkami.
Palmiarnia w Gliwicach powstała w czasach, gdy trzymanie egzotycznych roślin w miastach przemysłowych było wyrazem dbałości o jakość życia mieszkańców. W latach 30. XX wieku odwiedzało ją rocznie 30 tysięcy osób – imponująca liczba jak na tamte czasy.
Dla kogo jest ta atrakcja
Palmiarnia sprawdza się praktycznie dla każdego. Rodziny z dziećmi znajdą tu mnóstwo ciekawostek przyrodniczych – od mrówek po wielkie ryby. Ścieżki są na tyle szerokie, że można zwiedzać z wózkiem, choć w najwęższych miejscach warto zostawić go w szatni.
Miłośnicy botaniki docenią różnorodność gatunków i profesjonalne opisy przy poszczególnych roślinach. To też dobre miejsce na spokojny spacer w deszczowy dzień – klimat wewnątrz jest wilgotny i ciepły niezależnie od pory roku.
Seniorzy również chętnie tu zaglądają. Palmiarnia znajduje się zaledwie 10 minut spacerem od dworca kolejowego, więc łatwo dotrzeć komunikacją publiczną. Nie ma tu stromych schodów ani trudnych przejść.
Ile czasu zarezerwować na wizytę
Standardowe zwiedzanie zajmuje około półtorej godziny. To wystarczająco dużo, żeby spokojnie obejrzeć wszystkie pawilony, poobserwować ryby w akwariach i poczytać opisy przy ciekawszych okazach. Z małymi dziećmi, które zatrzymują się przy każdym detalu, można spokojnie spędzić tu dwie godziny.
Jeśli ktoś lubi fotografować rośliny, warto doliczyć dodatkowe pół godziny – oświetlenie i wilgotne powietrze tworzą ciekawe warunki do zdjęć makro.
Informacje praktyczne – ceny, godziny otwarcia, dojazd
Palmiarnia jest czynna od wtorku do piątku w godzinach 9:00-18:00, a w weekendy od 10:00 do 18:00. W poniedziałki obiekt jest nieczynny. Warto o tym pamiętać planując wizytę.
Ceny biletów są przystępne, co czyni palmiarnię dobrą opcją dla rodzin. Bilety można kupić na miejscu w kasie. W cenie wstępu mieści się zwiedzanie wszystkich pawilonów i dostęp do akwariów. Szatnia jest bezpłatna – można zostawić kurtki i niepotrzebne rzeczy.
Dojazd: Palmiarnia znajduje się przy ulicy Fredry 6, na terenie Parku im. Fryderyka Chopina, między Kłodnicą a Kanałem Kłodnickim. Z dworca kolejowego w Gliwicach to około 10 minut spacerem. Dla zmotoryzowanych jest parking wzdłuż ulicy przy parku – w weekendy postój jest darmowy. W dni robocze dwie godziny parkowania kosztują około 10 złotych. Można też zaparkować bezpłatnie na początku ulicy Sienkiewicza i przejść kilka minut pieszo.
Podczas odbudowy po zniszczeniach wojennych w 1947 roku palmiarnia miała 1400 m² powierzchni, około 600 gatunków roślin, 28 akwariów oraz duże alpinarium. Dziś kolekcja liczy ponad 6 tysięcy okazów.
Na terenie palmiarni działa również restauracja, gdzie można odpocząć i zjeść coś po zwiedzaniu. To wygodna opcja, jeśli planuje się dłuższy pobyt w Parku Chopina.
Gliwicka palmiarnia to dobry punkt na trasie zwiedzania miasta. W okolicy warto zobaczyć jeszcze Radiostację Gliwicką – drewniany maszt o wysokości 111 metrów, zbudowany bez użycia ani jednego stalowego gwoździa. Dla rodzin z dziećmi ciekawą opcją będzie także Funzeum – interaktywne muzeum nauki.